Thủy Lợi – Thủy Nông (1)

Với kinh nghiệm trên 20 năm nghiên cứu về kỹ thuật cải tạo đất chua phèn, PGS TS Vương Đình Đước đã cho ra đời 2 quyển sách:

  1. Cải tạo đất phèn ở Đồng bằng sông Cửu Long – Tác giả: PGD TS Vương Đình Đước và KS Phan Khánh, được Nhà xuất bản Nông nghiệp phát hành năm 2006.
  2. Kỹ thuật cải tạo đất phèn Đồng bằng sông Cửu Long – Tác giả: PGS TS Vương Đình Đước, được Nhà xuất bản Nông nghiệp phát hành năm 2021.

Xin giới thiệu đến Quý bạn đọc lời giới thiệu của GS TSKH Nguyễn Ân Niên về quyển sách “Kỹ thuật cải tạo đất phèn Đồng bằng sông Cửu Long – Tác giả: PGS TS Vương Đình Đước, được Nhà xuất bản Nông nghiệp phát hành năm 2021.”

LỜI GIỚI THIỆU

Đất phèn – nguồn gốc phù sa, có chứa nhiều Sulfur, chủ yếu dưới dạng Pyrite (FeS2).

 Khi bị oxy hóa, pyrit chuyển thành jarosite (KFe2(SO4)2(OH)6), giải phóng ra nhiều acid sulfuric làm đất trở nên chua phèn, gây tai hại cho nông – lâm – ngư nghiệp. Ở Việt Nam diện tích đất phèn khoảng 1,8 triệu ha, thì Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đã chiếm tới 1,6 triệu ha, phân bố chủ yếu ở Đồng Tháp Mười (ĐTM), Tứ Giác Long Xuyên (TGLX) và Bán đảo Cà Mau (BĐCM).

Để cải tạo đất phèn, ở một số nước trên thế giới đã dùng nước mưa, nước lũ, thậm chí nước biển để rửa phèn, sau đó tráng một lần nước ngọt để lấy đất sản xuất.

Ở nước ta, việc nghiên cứu cải tạo đất phèn cũng đã được tiến hành từ nhiều chục năm nay. Riêng tại ĐBSCL, từ năm 1979 Viện Khoa Học Thủy Lợi Miền Nam đã triển khai nghiên cứu cải tạo đất phèn. Nhất là trong đề tài KC – 12 – 11, Viện đã nghiên cứu thực nghiệm tại 3 mô hình đại diện cho 3 vùng. Đó là C8 ở Kiên Bình ở ĐTM, đập đá TGLX, và Mỹ Tú ở BĐCM. Đã thiết lập được các giải pháp thủy lợi cho vùng đất phèn và phèn mặn ở ĐBSCL. Cân bằng nước mặt ruộng theo giải pháp khác nhau, nhằm thiết lập quy trình công nghệ tiết kiệm nguồn nước ngọt.

Ngoài Viện Khoa Học Thủy Lợi Miền Nam, cũng còn có nhiều cơ quan tiến hành nghiên cứu về vấn đề này như: trường Đại học Cần Thơ, Viện Quy hoạch Thủy Lợi Miền Nam, trường Đại học Bách Khoa Thành phố Hồ Chí Minh… Đã góp phần làm nên những kết quả to lớn trong cải tạo đất phèn về diện và chất, đóng góp không nhỏ cho chương trình sản xuất lúa của ĐBSCL.

Nhưng việc cải tạo đất phèn phải thực hiện trong 3-4 năm đầu mới khai hoang, phải quy hoạch đồng ruộng mương tưới mương tiêu, thích hợp cho từng vùng đất phèn.

Tranh thủ dùng nước lũ để rửa phèn tầng mặt từ 0-40cm. Từ tầng mặt dùng máy cày mắc bóng lồng để phá vỡ tầng mao quản, tạo tầng đế cày không cho phèn xì lên tầng mặt.

Vì vậy, thau chua rửa phèn chẳng những là việc làm thường xuyên theo thời vụ mà còn phải luôn luôn tìm cách cải tiến kỹ thuật, nâng cao công nghệ. Khoảng cách mương tưới tiêu mặt ruộng, trong thời gian lúa sinh trưởng rút nước mương tiêu từng giai đoạn thích hợp để ém phèn xuống tầng sâu.

PGS.TS Vương Đình Đước là một trong những nhà nghiên cứu lâu năm về cải tạo đất phèn, thuộc Viện Khoa học Thủy Lợi Nam Bộ, đã trực tiếp thực hiện các mô hình thực nghiệm tại trạm thực nghiệm Tân Thạnh (Long An) 100 ha trong dự án của Ủy ban sông Mêkông Quốc tế, trạm thực nghiệm cơ bản vùng Tứ Giác Long Xuyên 20 ha và các Báo cáo tổng kết khoa học. Tích lũy về lý luận và kinh nghiệm trong nhiều năm, đồng thời tham khảo lý luận và kinh nghiệm của các Nhà Khoa học ở cơ quan khác trong nước và thế giới về lĩnh vực này.

PGS. TS Vương Đình Đước đã biên soạn cuốn: “Kỹ thuật cải đất phèn ở Đồng bằng sông Cửu Long”, xem như là một tài liệu chuyển giao khoa học công nghệ cho bạn nhà nông. Đồng thời cũng cung cấp lý luận, kỹ thuật tính toán quy hoạch đồng ruộng đất phèn và kinh nghiệm cho các nhà khoa học đang quan tâm đến vấn đề này tham khảo.

Chúng tôi hy vọng cuốn sách nhỏ này đến tay bạn đọc một cách có ích.

Nguyên viện trưởng
VIỆN KHOA HỌC THỦY LỢI MIỀN NAM
GS. TSKH. NGUYỄN ÂN NIÊN

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *